Duikers, een verdieping in vogelvlucht.


Winter staat weer voor de deur en daarmee de komst van duikers (Gavia’s). De eerste (IJs)duikers zijn inmiddels al weer waargenomen. Om de kenmerken van deze soorten nog even naar boven te halen hebben we een aantal filmpjes verzameld, juist die van matige kwaliteit omdat dit een realistischer beeld geeft waarin de vogels veelal op afstand worden waargenomen.

Per soort is er, indien vindbaar, een filmpje gegeven van de vlucht en zwemmende vogel(s) met een opsomming van een paar key-features waar op gelet moet worden bij duikers in winterkleed in wat lastigere omstandigheden.

Duikers in vlucht kunnen nog worden verward met een fuut, maar duikers hebben donkere bovenvleugels zonder witte banen. De grotere duikers kunnen nog eens met branta-ganzen of onvolwassen Aalscholvers worden verward meer daarbij dient gelet te worden op de lichte onderdelen, donkere-lichte hals verdeling en lange uitstekende poten van de duikers.


IJsduiker met Parelduikers

Roodkeelduiker
Meest algemene duiker die langs de kust wordt gezien. Valt op door lichte voorkomen en kopknikken in de vlucht.

  • Kleinste van alle duikers maar scheelt niet veel met Parelduiker;
  • Bij goede lichtomstandigheden duidelijk lichte duiker, meeste wit van alle vier;
  • Lichte hals maar bij juveniele/eerste winters donkerder en minder scherp contrast;
  • Vliegt vaak in kleine groepen en op verschillende hoogten boven zee;
  • Enige duiker die tijdens vlucht met de kop knikt!

  • Van afstand al opvallend licht;
  • Kleinere duiker;
  • Vrijstaand oog door lichte teugel maar op afstand niet goed zichtbaar;
  • Houdt dunne grijze snavel schuin veelal omhoog gericht;
  • Houding van kop, nek en borst meer als een gekantelde 7
  • Veel wit in de nek, donkere/grijze achterhals is minder dan bij Parelduiker.
  • Lichtere flank maar met donkere strepen;
  • Gestroomlijn aflopend achterlichaam.

Parelduiker
Schaarser dan Roodkeelduiker. Overwegend donkere duiker maar kan snel verward worden met juveniele/eerste winter Roodkeelduiker.

(vlucht geen bruikbaar materiaal vindbaar)

  • Komt direct al over als donkere duiker, uitzondering met veel zon op donkere achtergrond waardoor het wit kan overstralen;
  • Knikt niet met de kop zoals Roodkeelduiker dat doet;
  • Duidelijk contrast met donkere bovendelen en lichte onderdelen.

  • Donkere duiker;
  • Houdt snavel horizontaal;
  • Geen donkere vlek in de hals;
  • Oog niet vrijstaand;
  • Meer dolkachtige lichtere snavel, tussen Roodkeel- en IJsduiker.
  • Houding van kop, nek, hals vorm van een S.
  • Donkere hals en lichte keel met scherp contrast, donkere deel is prominenter (lijkt soms alleen witte kin en borst te hebben (pas op eerste winter Roodkeelduiker)
  • Lichte flank veelal niet zichtbaar, hooguit ter hoogte van de dij.

IJsduiker
Zeldzamere verschijning met jaarlijks een paar vogels langs de kust. Eén na grootste duiker van de vier met imposant voorkomen.

  • Zware bouw en lichaam met hangende buik;
  • Dikke nek en stevige kop die gelijk in elkaar overlopen;
  • Snavel wordt horizontaal gehouden in vlucht;
  • Vogel in vlucht doet in eerste instantie denken aan een gans-achtige, zwaardere en tragere vleugelslag.

  • Grote stevige duiker;
  • Geen opvallend lichte flanken;
  • Smoezelige overgang van donkere nek naar hals met donkere vlek;
  • Markante kopvorm, steil voorhoofd met “knobbel”.
  • Houding van kop, nek en borst als een Z
  • Licht gekleurde dolkvormige snavel die horizontaal wordt gehouden;
  • Vogels lijken ook wat hoger in het water te liggen.


Geelsnavelduiker
Zeldzame soort en alleen met IJsduiker te verwarren. Onderscheid zich vooral door lichte gele snavel. Grootste van alle duikers.

  • Lijkt meest op IJsduiker maar komt lichter en vriendelijker over;
  • Doet naam eer aan, alleen kleur niet altijd makkelijk te onderscheiden;
  • Kleed komt lichter over, meer melkchocolade bruin;
  • Oog duidelijker zichbaar op wat lichtere kop;
  • Eerste winter duidelijk golvend patroon op bovendelen, is ook aanwezig bij eerste winter IJsduiker maar donkerder waardoor niet altijd zichtbaar;
  • Houdt kop/snavel veelal schuin omhoog, als Roodkeelduiker.

Helaas geen vluchtbeelden maar als goedmaker mooi filmmateriaal van adult in zomerkleed.


Pacific Loon
Nog niet eerder waargenomen in Nederland. In vlucht, met name op afstand, niet te onderscheiden van Parelduiker.

  • Zwemmende vogels tonen donkerdere (achter)flanken, bij Parelduiker wit;
  • Veelal een donkere keelstreep;
  • Smoeselige overgang van licht naar donker op wang, i.t.t. duidelijk contrast bij Parelduiker;
  • In goede lichtomstandigheden kan er een drie-tonige nekovergang worden waargenomen: Een witte voorhals, een donkere overgang die weer lichter wordt naar de achterhals;
  • In vlucht is het enige onderscheidende kenmerk een donkere anaalstreep bij Pacifische. Deze donkere baan verbindt de aanzet van beide poten met elkaar waardoor de witte onderstaartdekveren niet overgaan op de lichte buik zoals bij Parelduiker.

2 gedachten over “Duikers, een verdieping in vogelvlucht.

  1. Leuk artikel! Ga zo door want van vliegende vogels is volgens mij nog geen archief van.
    Misschien een idee om een volgende keer de futen te doen?
    groet, Pieter

Reacties zijn gesloten.